การจัดการการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชน

Main Article Content

แว่นแก้ว ชัยอาราม
วิทยาธร ท่อแก้ว
กรกช ขันธบุญ

บทคัดย่อ

การท่องเที่ยวโดยชุมชนเป็นเครื่องมือสำคัญในการพัฒนาเศรษฐกิจและสังคม โดยมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเป็นกลไกหลักในการขับเคลื่อน แต่ความสำเร็จของการส่งเสริมการท่องเที่ยวกลับถูกจำกัดด้วยปัญหาด้านการสื่อสารที่ขาดการวางแผนเชิงกลยุทธ์ การสื่อสารแบบแยกส่วนและการไม่สามารถสร้างการมีส่วนร่วมจากชุมชนได้ แม้จะมีงานวิจัยจำนวนมากที่ศึกษารายกรณีแต่ยังคงปรากฏช่องว่างในการสังเคราะห์องค์ความรู้เพื่อสร้างเป็นกรอบแนวคิดเชิงปฏิบัติการที่สามารถนำไปประยุกต์ใช้ได้จริง บทความวิชาการนี้จึงมีวัตถุประสงค์เพื่อสังเคราะห์องค์ความรู้จากแนวคิดและงานวิจัยที่เกี่ยวข้องเพื่อนำเสนอกรอบการจัดการการสื่อสารเชิงกลยุทธ์เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชนผ่านการสังเคราะห์ 3 ประเด็นหลัก คือ แนวคิดการท่องเที่ยวโดยชุมชน บทบาทและความท้าทายขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นและทฤษฎีการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ นำเสนอเป็นกระบวนการ 4 ขั้นตอน ประกอบด้วย การวิเคราะห์สถานการณ์ การวางแผนกลยุทธ์ การดำเนินการและการวัดผล ซึ่งจะเป็นประโยชน์เชิงปฏิบัติแก่ผู้บริหารและผู้ปฏิบัติงานในการพัฒนากลยุทธ์การสื่อสารเพื่อสร้างการรับรู้และพัฒนาการท่องเที่ยวโดยชุมชนอย่างยั่งยืน

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
ชัยอาราม แ., ท่อแก้ว ว., & ขันธบุญ ก. (2025). การจัดการการสื่อสารเชิงกลยุทธ์ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวโดยชุมชน. วารสารการจัดการและการพัฒนาท้องถิ่น, 8(2), 117–132. สืบค้น จาก https://so11.tci-thaijo.org/index.php/jMLD/article/view/2783
ประเภทบทความ
บทความวิชาการ

เอกสารอ้างอิง

กชมล พงษ์วัชรนนท์, สุภาภรณ์ ศรีดี, หฤทัย ปัญญาวุธตระกูล, และ สมาน งามสนิท. (2568). การสื่อสารเพื่อการท่องเที่ยวตามนโยบายคุณภาพและความยั่งยืนของชุมชนต้นแบบบ้านริมคลอง. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 9(1), 352-362.

จริญญา ตุมะแก้ว, สุภาภรณ์ ศรีดี, และ หฤทัย ปัญญาวุธตระกูล. (2567). การสื่อสารต่อการอนุรักษ์ประเพณีทางวัฒนธรรมล้านนาเพื่อการส่งเสริมภูมิปัญญาท้องถิ่น. วารสารพุทธศาสตร์ มจร. อุบลราชธานี, 6(3), 1948-1956.

จุฬารัตน์ จุลภักดิ์, วิทยาธร ท่อแก้ว, สุภาภรณ์ ศรีดี, และ จิตราภรณ์ สุทธิวรเศรษฐ์. (2567). การจัดการการสื่อสารการท่องเที่ยวการวิ่งเทรลที่ขับเคลื่อนโดยองค์การบริหารส่วนจังหวัด. วารสารวิชาการร้อยแก่นสาร, 9(6), 66-80.

เจริญเนตร แสงดวงแข. (2564). การสื่อสารอัตลักษณ์ท้องถิ่นเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวของชุมชนตำบลเกาะหมาก อำเภอปากพะยูน จังหวัดพัทลุง. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 29(2), 1-23.

ช่อผกา สุขขา, พงศ์สวัสดิ์ ราชจันทร์, และสุรพงษ์ แสงเรณู. (2567). ศักยภาพองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการส่งเสริมแหล่งท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรม กรณีศึกษา วัดภูกุ้มข้าว ตำบลคำพอุง อำเภอโพธิ์ชัย จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารเมธีวิจัย, 1(6), 46-60.

ดังนภสร ณ ป้อมเพชร, และ ธีรภัทร กิจจารักษ์. (2567). บทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการส่งเสริมการจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชน: กรอบแนวคิดการจัดการภาครัฐแนวใหม่. วารสารวิจัยมหาวิทยาลัยเวสเทิร์น มนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์, 10(3), 229-242.

ธัณย์สิตา บุตรจินดาเวศย์, และ สุกิจ ชัยมุสิก. (2565). บทบาทขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นในการส่งเสริมการท่องเที่ยว อำเภอพระประแดง จังหวัดสมุทรปราการ. วารสารสถาบันวิจัยพิมลธรรม, 9(2), 84-94.

ธรรมจักร เล็กบรรจง, วันวิสาข์ พลอยอินสว่าง, และ จิระนาถ รุ่งช่วง. (2565). การพัฒนารูปแบบการมีส่วนร่วมในการจัดการการท่องเที่ยวเชิงเกษตรอย่างยั่งยืนของชุมชนนาหมื่นศรี อำเภอนาโยง จังหวัดตรัง. วารสารศิลปศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์, 22(3), 82-110.

บูรณ์เชน สุขคุ้ม. (2567). กลยุทธ์การสื่อสารอัตลักษณ์เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวของกลุ่มชาติพันธุ์กูยในจังหวัดสุรินทร์และจังหวัดศรีสะเกษ. วารสาร มจร. อุบลปริทรรศน์, 9(2), 972-988.

ประภาภรณ์ รัตโน, อรัญ อรัญมาตย์, สุธัญญา กฤตาคม, เชษฐพัฒน์ สิริวัฒนตระการ, และ นนทิพัฒน์ ไชยโสดา. (2566). ปัจจัยที่เกี่ยวข้องกับการสื่อสารเพื่อการพัฒนาการท่องเที่ยวประเพณีบุญผะเหวด จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารวิทยาการจัดการ มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี, 5(5), 84-94.

ปิยะนุช สินันตา, วรรณิดา ชินบุตร, และ จารุนันท์ เมธะพันธุ์. (2567). การสื่อสารการตลาดแบบบูรณาการร่วมสมัย เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงนิเวศและวัฒนธรรมในเขตพื้นที่สูง จังหวัดน่าน. วารสารวิชาการมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มหาวิทยาลัยบูรพา, 32(2), 47-64.

พีรพล สุวรรณชีพ, ลัญจกร นิลกาญจน์, และ ปัญญา เลิศไกร. (2568). การพัฒนารูปแบบการสื่อสารการท่องเที่ยวเชิงวัฒนธรรมท้องถิ่น เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวในจังหวัดนครศรีธรรมราช ด้วยเทคนิคการวิเคราะห์องค์ประกอบร่วม. วารสารราชพฤกษ์, 23(2), 131-147.

ภัทรภร จิรมหาโภคา. (2565). การจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชนอย่างยั่งยืนจังหวัดระยองในยุคดิจิทัล. วารสารกระแสวัฒนธรรม, 23(44), 18-30.

ละเอียด ขจรภัย. (2562). รูปแบบการสื่อสารเพื่อการจัดการการท่องเที่ยวอย่างยั่งยืนแบบร่วมมือทุกภาคส่วนในพื้นที่จังหวัดปทุมธานี. วารสารบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 13(1), 126-140.

วัชระ วรดิถี, ธิติพัฒน์ เอี่ยมนิรันดร์, และ วิทยาธร ท่อแก้ว. (2568). การจัดการการสื่อสารเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวของอำเภอเคียนซา จังหวัดสุราษฎร์ธานี. วารสารสังคมพัฒนศาสตร์, 8(5), 206-217.

แว่นแก้ว ชัยอาราม, วิทยาธร ท่อแก้ว, กรกช ชันธบุญ, และ พรปภัสสร ปริญชาญกล. (2568). การจัดการการสื่อสารขององค์การบริหารส่วนจังหวัดเพื่อยกระดับเทศกาลประเพณีท้องถิ่นภาคเหนือของประเทศไทยสู่ระดับชาติและนานาชาติ. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 9(8), 100-116.

เศกสรรค์ วรรณพงษ์, สุภาภรณ์ ศรีดี, และ หฤทัย ปัญญาวุธตระกูล. (2568). นวัตกรรมการสื่อสารเพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวชุมชน: กรณีศึกษาการใช้สื่อดิจิทัลของชุมชนท้องถิ่นในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ. วารสารสหวิทยาการศึกษาและพัฒนาสังคม, 1(4), 1-12.

สมพร เกื้อไข่, วิทยาธร ท่อแก้ว, และ ธิติพัฒน์ เอี่ยมนิรันดร. (2565). การสื่อสารเพื่อการจัดการการท่องเที่ยวโดยชุมชนตะโหมด จังหวัดพัทลุง. วารสารเทคโนโลยีภาคใต้, 15(2), 1-11.

สุภาพร กลิ่นนาค, ธัมมะทินนา ศรีสุพรรณ, และ ประสิทธิชัย นรากรณ์. (2566). รูปแบบการสื่อสารและการมีส่วนร่วมของชุมชนที่ส่งผลต่อการจัดการแหล่งท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ชุมชนบ้านร่องกล้า อำเภอนครไทย จังหวัดพิษณุโลก. วารสารการบริหารนิติบุคคลและนวัตกรรมท้องถิ่น, 9(8), 115-128.

สุภัทธนีย์ ขุนสิงห์สกุล. (2565). การจัดการภาครัฐแนวใหม่เพื่อส่งเสริมการท่องเที่ยวเชิงนิเวศขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น อำเภอเขาค้อ จังหวัดเพชรบูรณ์. สักทอง: วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ (สทมส.), 28(1), 65-80.

อัจฉรียา โชติกลาง, ศุภฤกษ์ สายแก้ว, และ วิภาวี จันทศรี. (2568). การสื่อสารอัตลักษณ์ของตำบลเจ็ดเสมียน อำเภอโพธาราม จังหวัดราชบุรี จากบุคลิกเฉพาะพื้นที่. วารสารบัณฑิตศึกษา มหาวิทยาลัยราชภัฏวไลยอลงกรณ์ ในพระบรมราชูปถัมภ์, 19(2), 277-288.

อรัญญา พงศ์สะอาด, และ ปฐมาพร เนตินันทน์. (2567). การสื่อสารซอฟต์พาวเวอร์ผ่านสื่อวัฒนธรรมเซ่นสรวงปู่ตาของชุมชนกูย-เขมรในชุมชนท้องถิ่นอีสานใต้. วารสารสังคมศาสตร์และวัฒนธรรม, 8(2), 23-35.

Aprilani, T. L., Yuliarmi, & Marhaeni, A. A. I. N. (2019). The role of the government in development of community-based tourism on economic growth inclusivity. Journal of the Community Development in Asia, 2(3), 96-105.

Chaffey, D., & Ellis-Chadwick, F. (2019). Digital marketing: Strategy, implementation and practice (7th ed.). Pearson.

Chatkaewnapanon, Y., & Lee, T. J. (2022). Planning sustainable community-based tourism in the context of Thailand: Community, development, and the foresight tools. Sustainability 2022, 14(12), 7413. https://doi.org/10.3390/su14127413

Dietrich, G. (2014). Spin sucks: Communication and reputation management in the digital age. Que Publishing.

Mardiansyah, I. (2025). The importance of leadership communication in overseeing community-based tourism in Purwabakti Village, Indonesia. Humanities Journal, 2(1), 2025006. https://doi.org/10.31893/humanitj.2025006