การพัฒนาพฤติกรรมความปลอดภัยในสถานประกอบการของนักศึกษาระดับประกาศนียบัตรวิชาชีพชั้นสูงโดยประยุกต์ใช้ Microlearning : การวิจัยปฏิบัติการ

บทคัดย่อ

          บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อศึกษาสภาพปัญหาและพฤติกรรมความปลอดภัยในสถานประกอบการของนักศึกษาระดับ ปวส.2 สาขาวิชาเทคนิคเครื่องกล ก่อนการประยุกต์ใช้ Microlearning และ 2) เพื่อศึกษาการเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมความปลอดภัยของนักศึกษาหลังการประยุกต์ใช้ Microlearning ในแต่ละวงจรของการวิจัยปฏิบัติการ เป็นการวิจัยปฏิบัติการ ตามแนวคิดของ Kemmis and McTaggart (1988) จำนวน 2 วงจร แต่ละวงจรดำเนินการ 6 วันทำการและประเมินพฤติกรรมในวันที่ 7  โดยใช้แนวคิดพฤติกรรมความปลอดภัยและทฤษฎีภาระทางปัญญา (Cognitive Load Theory) ของ Sweller (1988) เป็นกรอบการวิจัย กลุ่มเป้าหมาย คือ นักศึกษา ปวส.2 จำนวน 7 คน ที่ออกฝึกวิชาชีพในสถานประกอบการประเภทศูนย์บริการและอู่ซ่อมรถยนต์ ได้มาโดยวิธีการเลือกแบบเจาะจง รวบรวมข้อมูลโดยใช้แบบประเมินพฤติกรรม แบบสังเกต และแบบบันทึกสะท้อนผล วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้สถิติเชิงพรรณนาและการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า ก่อนการดำเนินการ พฤติกรรมความปลอดภัยของนักศึกษาในภาพรวมอยู่ในระดับปานกลาง (X̄=3.14) โดยพบปัญหามากที่สุดในด้านการตระหนักรู้และการแจ้งเตือนความเสี่ยงเชิงรุก ภายหลังการส่งมอบสื่อ Microlearning ล่วงหน้าก่อนวันปฏิบัติงาน ในวงจรที่ 1 พฤติกรรมความปลอดภัยของนักศึกษามีแนวโน้มเพิ่มขึ้นอยู่ในระดับมาก (X̄=4.23) แต่พบอุปสรรคว่านักศึกษาบางส่วนไม่ได้เปิดรับสื่อเนื่องจากเป็นเวลาพักผ่อน ผู้วิจัยจึงปรับปรุงในวงจรที่ 2 เป็นการส่งมอบสื่อแบบทันเวลา (Just-in-time) ก่อนเริ่มปฏิบัติงานจริง 15 นาที ร่วมกับการใช้แบบทดสอบสั้น (Micro-quiz) ภายหลังการปรับปรุง พบว่าพฤติกรรมความปลอดภัยในภาพรวมอยู่ในระดับมากที่สุด (X̄=4.57) และนักศึกษาทุกคนมีคะแนนไม่ต่ำกว่า 4.00 ผลการศึกษาชี้ให้เห็นว่า การส่งมอบ Microlearning ในช่วงเวลาที่สัมพันธ์กับการปฏิบัติงานจริงร่วมกับการทบทวนแบบสั้นก่อนปฏิบัติ อาจช่วยสนับสนุนพฤติกรรมความปลอดภัยของนักศึกษาในบริบทการฝึกงานได้