การพัฒนาการคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์ : การจัดการเรียนรู้วิธีการทางประวัติศาสตร์ฐานโครงงานร่วมกับแหล่งวิทยาการเรียนรู้ดิจิทัล สำหรับนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย
DOI:
https://doi.org/10.64186/jsp3818%20คำสำคัญ:
วิธีการทางประวัติศาสตร์, การเรียนรู้ฐานโครงงาน, แหล่งวิทยาการเรียนรู้ดิจิทัล, การคิดเชิงเหตุผล, การสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์บทคัดย่อ
บทความวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์ 1) เพื่อสร้างและพัฒนาแผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์ฐานโครงงานร่วมกับแหล่งวิทยาการเรียนรู้ดิจิทัล และ 2) เพื่อพัฒนาการคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์ของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลายด้วยการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์ฐานโครงงานร่วมกับแหล่งวิทยาการเรียนรู้ดิจิทัล ดำเนินการวิจัยภายใต้วงจรการวิจัยปฏิบัติการในชั้นเรียน กลุ่มเป้าหมาย คือ นักเรียนชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 4/2 โรงเรียนชาติตระการวิทยา สังกัดสำนักงานเขตพื้นที่การศึกษามัธยมศึกษาพิษณุโลก อุตรดิตถ์ ภาคเรียนที่ 2 ปีการศึกษา 2567 จำนวน 40 คน เครื่องมือที่ใช้ในการวิจัย ได้แก่ 1) แผนการจัดการเรียนรู้โดยใช้วิธีการทางประวัติศาสตร์ฐานโครงงานร่วมกับแหล่งวิทยาการเรียนรู้ดิจิทัล เพื่อพัฒนาการคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์ของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลาย 2) แบบทดสอบวัดการคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์ และ 3) บันทึกหลังการจัดการเรียนรู้ วิเคราะห์ข้อมูลโดยใช้การหาค่าเฉลี่ย ส่วนเบี่ยงเบนมาตรฐาน การวัดคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์ และการวิเคราะห์เนื้อหา ผลการวิจัยพบว่า 1. แผนการจัดการเรียนรู้ที่สร้างและพัฒนาขึ้นมีคุณภาพสามารถนำไปใช้เพื่อพัฒนาการคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์ของนักเรียนมัธยมศึกษาตอนปลายได้ 2. การคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์ของนักเรียนชั้นมัธยมศึกษาตอนปลาย สูงกว่าก่อนการจัดการเรียนรู้ และมีคะแนนพัฒนาการสัมพัทธ์ของการคิดเชิงเหตุผลและการสร้างข้อโต้แย้งทางประวัติศาสตร์มีระดับพัฒนาการอยู่ในระดับสูงถึงสูงมาก องค์ความรู้ที่ได้จากการวิจัยครั้งนี้ทำให้ได้นวัตกรรมเชิงกระบวนการเรียนรู้ได้ คือ รูปแบบการจัดการเรียนรู้วิธีการทางประวัติศาสตร์ฐานโครงงานร่วมกับแหล่งวิทยาการเรียนรู้ดิจิทัล ซึ่งมีองค์ประกอบสำคัญ ได้แก่ (1) การอภิปรายเพื่อกำหนดประเด็นโครงงาน (2) กำหนดปัญหาหรือเลือกหัวข้อโครงงาน (3) การวางแผนดำเนินการโครงงาน (4) การปฏิบัติตามแผนดำเนินการด้วยวิธีการทางประวัติศาสตร์ (5) สรุปและนำเสนอผลงาน
เอกสารอ้างอิง
Champa, S. (2024). The Development of Instructional Learning by Focuson Historical
Inquiryand Historical Interpretation for Supporting Historical Thinking of Social
Studies Students. Silpakorn Educational Research Journal, 16(1), 65-89.
Chittrakul, S. (2012). Learning package development os history projects to develop critical
thinking process for Mathayomsuksa 4 students at Suanboonyopatham Lamphun
school. [Master’s thesis, Chiang Mai University]. https://cmudc.library.cmu.ac.th/frontend/Info/item/dc:117424
Chumnuan, P. (2022). Effects of feedback from applying code program on problem solving
skills development of elementary school students. [Master’s thesis, Chulalongkorn
University]. https://doi.org/10.58837/CHULA.THE.2022.1141
Disthaporn, C., Kerdnununwong, S., Boriboon, K., Khongcharoen, M., & Areekul, C. (2021).
Teaching material for EDU431: Learning resources and learning networks development. Department of Adult and Lifelong Education, Faculty of Education, Srinakharinwirot University.
Hiemstra, R. (1994). Helping learners take responsibility for self-directed activities. New Directions for Adult and Continuing Education, 1994(64), 81–87. https://doi.org/10.1002/ace.36719946412
Hongsawan, S., Maneekul, J., & Mangkhang, C. (2019). History Project-Based Learning
Management to Promote the Analytical Thinking Skills of Secondary School
Students. Journal of Graduate MCU KhonKaen Campus, 6(4), 503-516. [In Thai].
Kantawong, C. (2018). The use of a constructionism-based instructional model to promote
creative thinking abilities in computer subject for eighth-grade students at
Dara Academy [Master's thesis, Chiang Mai University].
https://cmudc.library.cmu.ac.th/frontend/Info/item/dc:142915
Khammani, T. (2020). The science of teaching: Knowledge for organizing effective learning
processes (24th ed.). Chulalongkorn University Press.
Kodsiri, C., & Kruekam-ai, W. (2021). A Learning Resources Science for Primary School Students
to Promote Development in Lifelong Learning. PANIDHANA JOURNAL, 17(2), 172–202.
Laksana, K. (2016). Historical Thinking Development: Thinking about Historical Significance.
Journal of Liberal Arts, Ubon Ratchathani University, 12(2), 136-158.
Lévesque, S. (2009). Thinking historically: Educating students for the twenty-first century.
University of Toronto Press.
Lucas, B. (2016). A five-dimensional model of creativity and its assessment in schools.
Applied Measurement in Education, 29(4), 278–290.
https://doi.org/10.1080/08957347.2016.1209206
Ministry of Education. (2008). The basic education core curriculum B.E. 2551 (A.D. 2008).
Kurusapha Ladprao Printing House.
Ministry of Education. (2023, February 20). Ministerial announcement on the management of
school curriculum structure: 8 learning areas and 1 core subject—History. Royal Thai
Government Gazette, 140 (Special Section 39 ง), 13.
Namporm, S. (2024). Development of Analytical Thinking Skills and Academic Achievement
Using Reflective Teaching Model in Social Studies Subjects. Journal of Applied Education, 2(6), 1–12.
National Center for History in the Schools. (1996). The national standards for history.
University of California.
Nithitantiwat, P., & Meeboonmak, P. (2010). Instructional guidelines using reflection.
Boromarajonani College of Nursing, Ratchaburi.
Nuchpiam, T. (2008). Historical Sources and Historical Method. Suthiparithat, 22(67), 75–90.
Office of Academic Affairs and Educational Standards. (2011). Teacher’s companion:
Guidelines for organizing history learning. The Cooperative Printing of Thailand.
Office of Academic Affairs and Educational Standards. (2023). Formative and summative
indicators in accordance with the Basic Education Core Curriculum B.E. 2551, Social
Studies, Religion and Culture. Office of the Basic Education Commission,
Ministry of Education.
Pana, S., Saifah, Y., & Isarankura Na Ayudhaya, W. (2019). Development of History
Instruction Based on Group Investigation and Magic If Approaches to Promote
Historical Thinking Skills and Historical Empathy of Upper Secondary School
Students. Journal of Education Studies, 47(3), 454-474.
Pana, S. (2020). Guidelines for History Instruction. Journal of Social Sciences Srinakharinwirot
University, 23(2), 390-399.
Phuangphit, N., & Moonsin, W. (2024). Thai history core curriculum textbook for Grades 10–
Aksorn Charoentat Publishing.
Siripongnapat, V., & Mangkhang, C. (2024). Nano-learning approaches to promote lifelong
learning skills of students in the next-normal society. Journal of Learning Sciences
and Education, 3(1), 1–24.
Thongaime, A. (2018). Project-based learning for developing students in the 21st century.
Valaya Alongkron Review Journal, 8(3), 185-199.
Wannaipaisan, C. (2020). Social Studies Research: Principles and Applications (2nd ed.).
Danex Intercorporation Co., Ltd. [In Thai].
Wongyai, V., & Patphol, M. (2020). Creative Learning. Charansanitwong Printing Co., Ltd.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
หมวดหมู่
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารสังคมศึกษาปริทรรศน์
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
บทความนี้ได้รับการเผยแพร่ภายใต้สัญญาอนุญาต Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International (CC BY-NC-ND 4.0) ซึ่งอนุญาตให้ผู้อื่นสามารถแชร์บทความได้โดยให้เครดิตผู้เขียนและห้ามนำไปใช้เพื่อการค้าหรือดัดแปลง หากต้องการใช้งานซ้ำในลักษณะอื่น ๆ หรือการเผยแพร่ซ้ำ จำเป็นต้องได้รับอนุญาตจากวารสาร
