การบริหารเครือข่ายสถานศึกษาเพื่อเสริมสร้างภูมิคุ้มกันภัยออนไลน์ในยุคดิจิทัล

บทคัดย่อ

      การเปลี่ยนผ่านสู่สังคมดิจิทัลได้ส่งผลกระทบต่อระบบการศึกษาอย่างลึกซึ้ง ทั้งในด้านรูปแบบ  การจัดการเรียนรู้ การบริหารสถานศึกษา และพฤติกรรมการใช้เทคโนโลยีของผู้เรียน เทคโนโลยีดิจิทัล ได้เปิดโอกาสในการเข้าถึงองค์ความรู้และพัฒนาศักยภาพการเรียนรู้ หากแต่การขยายตัวของสภาพแวดล้อมทางโลกออนไลน์ ได้นำมาซึ่งความเสี่ยงด้านความปลอดภัยไซเบอร์ การละเมิดข้อมูลส่วนบุคคล  การกลั่นแกล้งออนไลน์ และภัยคุกคามเชิงสังคม เทคนิคที่ส่งผลกระทบต่อผู้เรียน ครู และองค์กรทางการศึกษาในภาพรวม ความท้าทายดังกล่าวสะท้อนให้เห็นว่าการพัฒนาทักษะดิจิทัลเพียงอย่างเดียวไม่เพียงพอ  หากต้องควบคู่กับการเสริมสร้างภูมิคุ้มกันทางดิจิทัล และการบริหารจัดการเชิงระบบ   บทความวิชาการนี้มุ่งวิเคราะห์บริบทภัยออนไลน์ในระบบการศึกษาไทย สังเคราะห์แนวคิดการบริหารเครือข่ายสถานศึกษา และบูรณาการกรอบความเป็นพลเมืองดิจิทัลกับหลักการความปลอดภัยไซเบอร์ เพื่อนำไปสู่การพัฒนาแนวคิดการบริหารเครือข่ายเพื่อเสริมสร้างภูมิคุ้มกันภัยออนไลน์อย่างเป็นองค์รวม การศึกษาดำเนินการโดยใช้การทบทวนวรรณกรรมเชิงวิเคราะห์จากงานวิจัย หนังสือวิชาการ รายงาน  ขององค์การระหว่างประเทศ และเอกสารเชิงนโยบาย เพื่อนำมาสังเคราะห์เป็นกรอบแนวคิดเชิงบูรณาการ

          ผลการสังเคราะห์ชี้ให้เห็นว่า การเสริมสร้างความปลอดภัยดิจิทัลในสถานศึกษาจำเป็นต้องอาศัย   ความร่วมมือของหลายภาคส่วน การพัฒนาพลเมืองดิจิทัลของผู้เรียนและบุคลากร การจัดให้มีระบบเฝ้าระวัง   และกลไกป้องกันภัยไซเบอร์ ตลอดจนการสนับสนุนเชิงนโยบายและการบริหารเชิงยุทธศาสตร์ในระดับชาติและระดับสถานศึกษาอย่างสอดประสานกัน บทความนี้จึงเสนอกรอบการบริหารเครือข่ายที่เชื่อมโยงมิติทางเทคโนโลยี สังคม และนโยบายเข้าไว้ด้วยกัน เพื่อสนับสนุนการพัฒนาระบบการศึกษาที่ปลอดภัย ยืดหยุ่นและยั่งยืนในบริบทของสังคมดิจิทัล