แนวทางจัดการความขัดแย้งในชุมชนของคณะกรรมการหมู่บ้าน : กรณีศึกษาหมู่ที่ 4 บ้านชนแดน ตำบลชนแดน อำเภอชนแดน จังหวัดเพชรบูรณ์

Main Article Content

อรปรียา มีมั่งคั่ง
อภินันท์ ทะสุนทร
ณัฐวุฒิ สุทธิประภา
สุกาญดา ทองคำ
สุวนิตย์ เทศนวน
อุไรวรรณ ศรีนารางค์

บทคัดย่อ

การศึกษาวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาบทบาทของคณะกรรมการหมู่บ้านในพื้นที่หมู่ที่ 4 บ้านชนแดน ตำบลชนแดน อำเภอชนแดน จังหวัดเพชรบูรณ์  2) ศึกษาแนวทางจัดการความขัดแย้งของคณะกรรมการหมู่บ้านในพื้นที่หมู่ที่ 4 บ้านชนแดน ตำบลชนแดน อำเภอชนแดน จังหวัดเพชรบูรณ์  เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ ได้กำหนดผู้ให้ข้อมูลที่สำคัญโดยวิธีเจาะจง จำนวน 6 ท่าน ได้แก่ ผู้ใหญ่บ้าน ผู้ช่วยผู้ใหญ่บ้าน สมาชิกสภาองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ผู้นําหรือผู้แทนกลุ่มหรือองค์กรในหมู่บ้าน และกรรมการหมู่บ้านผู้ทรงคุณวุฒิ การวิเคราะห์ข้อมูลการวิจัยเชิงคุณภาพและเก็บรวบรวมข้อมูล พร้อมกับการตรวจสอบข้อมูลด้วยวิธีการแบบสามเส้า คือ (1) การตรวจสอบสามเส้าด้านข้อมูล และ (2) การตรวจสอบสามเส้าด้านวิธีรวบรวมข้อมูล


ผลการวิจัยพบว่า 1) คณะกรรมการหมู่บ้านมีบทบาทสำคัญในการแก้ไขปัญหาและจัดการความขัดแย้งภายในชุมชน โดยใช้กระบวนการทั้งเชิงป้องกันและเชิงแก้ไขร่วมกันในด้านการป้องกันอาชญากรรม โดยการร่วมมือกับเจ้าหน้าที่ตำรวจประจำอำเภอในการออกตรวจตราพื้นที่เสี่ยงและแหล่งมั่วสุม การประสานกับผู้ปกครองให้ช่วยดูแลบุตรหลานและเป็นหูเป็นตาในชุมชน พร้อมทั้งจัดกิจกรรมอบรมให้ความรู้เรื่องโทษของยาเสพติดแก่ประชาชน  2) แนวทางจัดการความขัดแย้งของคณะกรรมการหมู่บ้าน คือ การมีส่วนร่วมของคณะกรรมการหมู่บ้านร่วมและผู้นำร่วมกับหน่วยงานภาครัฐ โดยเน้นการไกล่เกลี่ยและสร้างความเข้าใจร่วมกันในชุมชนควบคู่กับการพัฒนาอาชีพ


ข้อเสนอแนะในการจัดการความขัดแย้งในชุมชน ได้แก่ การจัดการประชุมประจำหมู่บ้าน เพื่อพูดคุยและหาข้อตกลงในการแก้ไขปัญหาภายในชุมชนร่วมกัน เน้นเสริมสร้างความสามัคคีและการมีส่วนร่วมในชุมชน เพื่อให้เกิดความปลอดภัยและความมั่นคงในชุมชนอย่างต่อเนื่อง

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
มีมั่งคั่ง อ., ทะสุนทร อ. ., สุทธิประภา ณ. ., ทองคำ ส. ., เทศนวน ส. ., & ศรีนารางค์ อ. . (2026). แนวทางจัดการความขัดแย้งในชุมชนของคณะกรรมการหมู่บ้าน : กรณีศึกษาหมู่ที่ 4 บ้านชนแดน ตำบลชนแดน อำเภอชนแดน จังหวัดเพชรบูรณ์. วารสารสหวิทยาการสังคมศาสตร์และการบริหารงานยุติธรรม, 2(2), 73–86. สืบค้น จาก https://so11.tci-thaijo.org/index.php/JISSJA/article/view/3482
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

กรมการปกครอง. (2564). คู่มือปฏิบัติงานกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน. กรุงเทพมหานคร: สำนักบริหารการปกครองท้องที่ กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย.

กอบกุล วิศิษฏ์สรศักดิ์. (2560). การจัดการความขัดแย้งในงานพัฒนาชุมชน. วารสาร Veridian E-Journal มหาวิทยาลัยศิลปากร, 10(3), 1687–1700.

ณพชรมน จันทร์สม. (2565). บทบาทของกำนัน ผู้ใหญ่บ้าน ในการแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในพื้นที่อำเภอสังขะ จังหวัดสุรินทร์. วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยราชภัฏมหาสารคาม.

ณัฐชยา มะโนใจ. (2567). บทบาทของผู้นำชุมชนในการจัดการความขัดแย้งของประชาชนในตำบลริมปิง อำเภอเมือง จังหวัดลำพูน. วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

ณัฐนิชา กังสดาลทิพย์. (2564). ผู้นำกับการจัดการความขัดแย้งภายในองค์กร. วารสารมนุษยศาสตร์และสังคมศาสตร์ มมร.วิทยาเขตอีสาน, 2(1), 39–49.

ดนัย ลามคำ. (2566). การปฏิบัติหน้าที่ตามบทบาทคณะกรรมการหมู่บ้านส่งผลต่อการบริหารความขัดแย้งในเขตตำบลนาคู อำเภอนาคู จังหวัดกาฬสินธุ์. วารสารสหศาสตร์การพัฒนาสังคม, 1(5), 14–28.

ปานชนก วงศ์แพทย์. (2566). บทบาทของผู้นำชุมชนในการแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในชุมชน. วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

พระมหาวิเศษ กนุตธมุโม (มั่งคั่ง). (2562). บทบาทผู้นำฝ่ายปกครองในการจัดการปัญหาความขัดแย้งในชุมชน อำเภอบ้านบึง จังหวัดชลบุรี. สารนิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.

พระราชบัญญัติลักษณะปกครองท้องที่ (ฉบับที่ 11). (2551, 5 กุมภาพันธ์). ราชกิจจานุเบกษา, เล่ม 125 ตอนที่ 27 ก, หน้า 1–7.

พีระยุทธ ศิลาพรหม. (2566). การบริหารการจัดการความขัดแย้งของผู้นำชุมชนในเขตพื้นที่จังหวัดบึงกาฬ. วารสารสิทธิ์ทรรศน์, 1(1), 47-58.

พชรพล หาญเมือง, และวนิดา พรมหล้า. (2563). ความขัดแย้งและการสร้างความร่วมมือในการจัดการที่ดินสาธารณประโยชน์: กรณีศึกษาโคกหนองสิม อำเภอปทุมรัตต์ จังหวัดร้อยเอ็ด. วารสารการบริหารปกครอง มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์, 9(2), 435–470.

วุฒิชัย หมั่นทำ. (2567). การแก้ไขปัญหาความขัดแย้งในระดับหมู่บ้าน โดยกำนันและผู้ใหญ่บ้านของอำเภอทองแสนขัน จังหวัดอุตรดิตถ์. วิทยานิพนธ์มหาบัณฑิต, มหาวิทยาลัยเชียงใหม่.

ศิริชัย เพชรรักษ์ และวราภรณ์ ทรัพย์รวงทอง, (2566). บทบาทของกำนัน ผู้ใหญ่บ้านในการบริหารความขัดแย้งในจังหวัดลพบุรี. วารสารสมาคมนักวิจัย, 28(2), 26-45.

ศูนย์ดำรงธรรมจังหวัดเพชรบูรณ์. (2567). รายงานสถานการณ์เรื่องร้องเรียนและข้อพิพาทในพื้นที่จังหวัดเพชรบูรณ์ ปี 2566–2567. สืบค้นเมื่อ 14 พฤศจิกายน 2568, จาก https://phetchabun.go.th

สุรศักดิ์ แก้วพรม. (2563). การจัดการความขัดแย้งเชิงสันติวิธีในสังคมไทย. วารสารสันติศึกษาปริทรรศน์ มจร, 8(3), 1025–1038.

สำนักงานพัฒนาชุมชนจังหวัดเพชรบูรณ์. (2565). ข้อมูลพื้นฐานและศักยภาพชุมชนจังหวัดเพชรบูรณ์. สืบค้นเมื่อ 14 พฤศจิกายน 2568, จาก https://phetchabun.cdd.go.th/th/page/item/index /id/23