ภาพสะท้อนสังคมและวัฒนธรรมเวียดนามในวรรณกรรมเรื่องปลายฤดูแห่งความงาม “Cuối Mùa Nhan Sắc”
คำสำคัญ:
ภาพสะท้อน, สังคมและวัฒนธรรมเวียดนาม, เรื่องสั้นเวียดนาม, วรรณกรรมเวียดนามร่วมสมัยบทคัดย่อ
บทความนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อศึกษาภาพสะท้อนทางสังคมและวัฒนธรรมเวียดนามในเรื่องสั้น Cuối Mùa Nhan Sắc ของ เหงวียน หง็อก ตือ (Nguyễn Ngọc Tư) โดยมุ่งวิเคราะห์ผ่านโครงสร้างการเล่าเรื่องแบบย้อนเวลา (flashback) ซึ่งเป็นกลไกในการเชื่อมโยงอดีตและปัจจุบันเข้าด้วยกัน ผลการศึกษาพบว่า เรื่องสั้นดังกล่าวนำเสนอภาพสังคมเวียดนามผ่านสามช่วงเวลา ได้แก่ (1) ช่วงก่อนสงครามเวียดนาม ที่สะท้อนชีวิตความเป็นอยู่ค่อนข้างมั่นคง และศิลปวัฒนธรรม โดยเฉพาะศิลปะการแสดงก๋ายเลือง (cải lương) ยังมีบทบาทสำคัญในวิถีชีวิตของผู้คน (2) ช่วงสงครามเวียดนาม ซึ่งแสดงให้เห็นความผันผวนทางการเมืองและเศรษฐกิจ ส่งผลให้สถานะและวิถีชีวิตของศิลปินเปลี่ยนแปลงไป และ (3) ช่วงหลังสงครามเวียดนาม โดยเฉพาะภายใต้นโยบายปฏิรูปประเทศ (Đổi Mới) ที่ก่อให้เกิดการเปลี่ยนแปลงเชิงโครงสร้างทางเศรษฐกิจ จากการวิเคราะห์สามารถสังเคราะห์ภาพสะท้อนทางสังคมและวัฒนธรรมได้ 3 ประเด็นสำคัญ ได้แก่ (1) ภาพสะท้อนด้านวิถีชีวิต สังคม และวัฒนธรรม อันเป็นผลจากการยึดติดและการปรับตัวในสังคมโลกาภิวัตน์ (2) ภาพสะท้อนด้านเศรษฐกิจอันเป็นผลมาจากแนวคิดทุนนิยม (3) ภาพสะท้อนด้านศิลปะการแสดงกับการคงอยู่อันเป็นผลจากแนวคิดสังคมสมัยใหม่
เอกสารอ้างอิง
เจตนา นาควัชระ. (2555). ทางสายกลางแห่งการวิจารณ์. กรุงเทพฯ: โอเพ้นบุ๊คส์.
ชาญชัย จิตรเหล่าอาพร. (2560). นโยบายการพัฒนาแบบระบบเศรษฐกิจการตลาดตามแนวทางสังคมนิยมของเวียดนาม. วารสารรัฐศาสตร์ปริทรรศน์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์, 4(1), 43–66.
ธเนศ วงศ์ยานนาวา. (2552). ความไม่หลากหลายของความหลากหลายทางวัฒนธรรม. กรุงเทพฯ: สมมติ.
นิธิ เอียวศรีวงศ์. (2543). ปากไก่และใบเรือ: ว่าด้วยการศึกษาประวัติศาสตร์-วรรณกรรมต้นรัตนโกสินทร์ (พิมพ์ครั้งที่ 3). กรุงเทพฯ: แพรว.
มนธิรา ราโท. (2553). วรรณกรรมเวียดนามหลังปี ค.ศ. 1975: พลวัตและการเปลี่ยนแปลง. กรุงเทพมหานคร: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
_______. (2556). ปลายฤดูแห่งความงาม. ใน สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย กระทรวงวัฒนธรรม (บ.ก.), ดอกบัวบานในธารวรรณกรรม (น. 77–86). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
อิงอร สุพันธุ์วณิช. (2554). วรรณกรรมกับสังคม: ภาพสะท้อนจากนวนิยายปัจจุบัน. กรุงเทพฯ: โครงการเผยแพร่ผลงานวิชาการ คณะอักษรศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Duiker, W. J. (2000). Ho Chi Minh: A life. New York, NY: Hyperion.
Genette, G. (1980). Narrative discourse: An essay in method. Ithaca: Cornell University Press.
Goscha, C. (2016). Vietnam: A new history. New York: Basic Books.
Hall, S. (1997). Representation: Cultural representations and signifying practices. London: SAGE Publications.
Marr, D. G. (2013). Vietnam: State, war, and revolution (1945–1946). Berkeley: University of California Press.
Nguyễn Ngọc Bạch. (2014). Quá trình hình thành nghệ thuật sân khấu cải lương: Từ ca ra bộ đến hình thành. Văn Nghệ Sông Cửu Long. Retrieved January 25, 2026, from https://amnhac.fm/index.php/bai/412-cai-luong/3963-qua-trinh-hinh-thanh-nghethuat-san-khau-cai-luong-tu-ca-ra-bo-den-hinh-thanh
Nguyễn Ngọc Tư. (2013). Cuối mùa nhan sắc. ใน สำนักงานศิลปวัฒนธรรมร่วมสมัย กระทรวงวัฒนธรรม (บ.ก.), ดอกบัวบานในธารวรรณกรรม. (น. 329–338). กรุงเทพฯ: สำนักพิมพ์แห่งจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย.
Laurenson, D. T., & Swingewood, A. (1972). The sociology of literature. London: Paladin.
TH.H. (2006). Cánh đồng bất tận đoạt giải thưởng Hội Nhà văn Việt Nam 2006. Báo Tuổi Trẻ. Retrieved January 25, 2026, from https://tuoitre.vn/canh-dong-bat-tan-doat-giaithuong-hoi-nha-van-vn-2006-167462.htm
Trần Văn Khê. (2007). Cải lương, nghệ thuật sân khấu truyền thống nam bộ Việt nam. Retrieved April 21, 2026, from http://vietsciences.free.fr/vietnam/amnhac/cailuongnghethuatsankhau.htm
Hoang, T. T. D. (2024). Archetypes of natural ecology in works “Endless Fields” and “River” by Nguyen Ngoc Tu. Pakistan Journal of Life and Social Sciences, 22(2), 5843–5847.
Wellek, R., & Warren, A. (1956). Theory of literature. New York: Harcourt, Brace & World, Inc.
