การประยุกต์ใช้หลักธรรมในการจัดการสาธารณสงเคราะห์ของคณะสงฆ์ไทย

Main Article Content

พระครูสังฆภารวิมล สุเทพ รติโก

บทคัดย่อ

บทความวิจัยครั้งนี้มีวัตถุประสงค์ศึกษาวิเคราะห์การจัดการสาธารณสงเคราะห์ของคณะสงฆ์ไทย เพื่อประยุกต์ใช้หลักธรรมในการจัดการสาธารณสงเคราะห์ของคณะสงฆ์ไทย ระเบียบวิธีวิจัยเป็นเชิงเอกสารโดยใช้วิธีการวิเคราะห์เชิงพรรณนา


ผลการวิจัยพบว่า งานด้านสาธารณสงเคราะห์ เป็นงานที่เป็นพลังสำคัญในกิจการพระพุทธศาสนาของคณะสงฆ์ไทย เพื่อสร้างคุณประโยชน์แก่สาธารณะและร่วมพัฒนาสังคมในรูปแบบต่าง ๆ ในภาวะวิกฤตพระสงฆ์ได้ให้ความช่วยเหลือเกื้อกูล บรรเทาความทุกข์ด้วยวัตถุสิ่งของจำเป็นเบื้องต้น พระสงฆ์ต้องนำหลักธรรมมาใช้ประจำใจคือหลักพรหมวิหาร 4 ได้แก่ การช่วยเหลือเกื้อกูลต่อกันระหว่างวัดกับชาวบ้าน ซึ่งประกอบด้วย เมตตา กรุณา มุทิตาและอุเบกขา ถือเป็นกุศลที่เป็นกรรมดีเพื่อสร้างสังคมที่เปี่ยมด้วยพรหมวิหาร และหลักสังคหธรรม 4 ได้แก่ 1) ทาน คือ เอื้อเฟื้อเผื่อแผ่ 2) ปิยวาจา คือกล่าวคำสุภาพ ไพเราะน่าฟัง 3) อัตถจริยา คือช่วยเหลือด้วยแรงกายประพฤติในสิ่งที่เป็นประโยชน์ต่อคนอื่น 4) สมานัตตา คือ วางตนเสมอต้นเสมอปลาย ประคับประคองจิตใจให้ผู้ประสบภัยก้าวพ้นภาวะวิกฤตที่เกิดขึ้น ดำเนินการช่วยเหลือสังคม ที่ไม่ขัดต่อพระธรรมวินัย  การบริหารจัดการงานสาธารณสงเคราะห์ของคณะสงฆ์ไทยควรวางแผนบริหารจัดการ เรื่องกิจกรรม ฝึกอบรมบุคลากรเพื่อเป็นจิตอาสาก่อนจะช่วยงานเพื่อให้มีคุณภาพประสิทธิภาพ คณะสงฆ์ควรเป็นศูนย์ประสานงานการทำงานบำเพ็ญประโยชน์ต่อประชาชน ดำเนินกิจกรรมที่จะต้องระดมทุนเพื่อสาธารณชน เตรียมพร้อมตั้งหน่วยสงเคราะห์ไว้เป็นที่รองรับพักพิงหากจำเป็น  

Article Details

รูปแบบการอ้างอิง
สุเทพ รติโก พ. (2025). การประยุกต์ใช้หลักธรรมในการจัดการสาธารณสงเคราะห์ของคณะสงฆ์ไทย . วารสาร นวังคสัตถุสาสน์ปริทรรศน์, 3(2), 226–238. สืบค้น จาก https://so11.tci-thaijo.org/index.php/NVKS/article/view/3019
ประเภทบทความ
บทความวิจัย

เอกสารอ้างอิง

ปรีชา ช้างขวัญยืน. พระสงฆ์กับการจัดการสาธารณะในสังคมไทย. 2563.

พนม คลี่ฉายา. หลักธรรมกับการบริหารงานในองค์กรศาสนา. 2561.

พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). สังคหวัตถุ 4 และธรรมเพื่อการอยู่ร่วมกัน. 2557.

สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ. ข้อมูลวัดและพระสงฆ์ 2553. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://www.onab.go.th/ [31 สิงหาคม 2565].

สำนักงานสถิติแห่งชาติ. จำนวนประชากร 2553-2566. [ออนไลน์]. แหล่งที่มา: http://www.nso. go.th/ [31 สิงหาคม 2565].

สุทธิพงศ์ ตันตยาพิศาลสุทธิ์. พระราชบัญญัติคณะสงฆ์ กฎกระทรวง กฎมหาเถรสมาคมพร้อม ด้วยระเบียบและคำสั่งมหาเถรสมาคมเกี่ยวกับการคณะสงฆ์และการศาสนา.