การบูรณาการหลักอิทธิบาท 4 เพื่อพัฒนาทักษะปัญญาประดิษฐ์ของ ตำรวจตระเวนชายแดนที่ 34 (ค่ายพระเจ้าตาก)
คำสำคัญ:
อิทธิบาท 4, ปัญญาประดิษฐ์, ทักษะดิจิทัล, จริยธรรมดิจิทัล, การพัฒนาศักยภาพบุคลากรบทคัดย่อ
การวิจัยนี้มีวัตถุประสงค์เพื่อ 1) ศึกษาหลักอิทธิบาท 4 ที่ปรากฏในคัมภีร์พระพุทธศาสนา 2) ศึกษาทักษะปัญญาประดิษฐ์ที่เหมาะสมกับตำรวจตระเวนชายแดนที่ 34 (ค่ายพระเจ้าตาก) และ 3) บูรณาการหลักอิทธิบาท 4 เพื่อพัฒนาทักษะปัญญาประดิษฐ์ของตำรวจตระเวนชายแดนที่ 34 การวิจัยนี้เป็นการวิจัยเชิงคุณภาพ โดยศึกษาข้อมูลจากคัมภีร์พระพุทธศาสนา เอกสารวิชาการที่เกี่ยวข้องกับเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ และการสัมภาษณ์เชิงลึกกลุ่มผู้ให้ข้อมูลสำคัญ ได้แก่ ผู้นำชุมชน สมาชิก กต.ตร. และประชาชนทั่วไป
ผลการวิจัยพบว่า หลักอิทธิบาท 4 ประกอบด้วย ฉันทะ วิริยะ จิตตะ และวิมังสา เป็นหลักธรรมที่เอื้อต่อการพัฒนาตนเองอย่างเป็นระบบ โดยเน้นแรงจูงใจภายใน ความเพียร ความตั้งใจ และการพิจารณาอย่างมีเหตุผล สำหรับทักษะปัญญาประดิษฐ์ที่เหมาะสมกับตำรวจตระเวนชายแดนที่ 34 ได้แก่ ทักษะการใช้เครื่องมือปัญญาประดิษฐ์พื้นฐาน ทักษะการคิดเชิงวิเคราะห์และการใช้ข้อมูล ทักษะการประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในงานด้านความมั่นคง และทักษะด้านจริยธรรมดิจิทัล
การบูรณาการหลักอิทธิบาท 4 กับการพัฒนาทักษะปัญญาประดิษฐ์ พบว่า ฉันทะช่วยเสริมสร้างแรงจูงใจในการเรียนรู้เทคโนโลยีใหม่ วิริยะส่งเสริมความเพียรในการฝึกฝนอย่างต่อเนื่อง จิตตะช่วยให้เกิดสมาธิและความมุ่งมั่นในการปฏิบัติงาน และวิมังสาช่วยในการวิเคราะห์และประเมินผลการใช้งานอย่างมีเหตุผล ส่งผลให้เกิดการพัฒนาทักษะอย่างมีประสิทธิภาพ ควบคู่กับการยึดมั่นในคุณธรรม อันนำไปสู่การยกระดับสมรรถนะในการปฏิบัติงานของตำรวจตระเวนชายแดนอย่างยั่งยืน
เอกสารอ้างอิง
ธนกฤต ศรีสุข. (2565). การประยุกต์ใช้ปัญญาประดิษฐ์ในงานด้านความมั่นคง. วารสารเทคโนโลยีสารสนเทศ, 18(1), 89–104.
บุญเลิศ พรหมมินทร์. (2560). การบริหารงานตามหลักอิทธิบาท 4 ในสถานศึกษา. วารสารศึกษาศาสตร์, 28(3), 101–115.
ปรีชา ช้างขวัญยืน. (2564). การพัฒนาทักษะดิจิทัลในยุคสังคมเทคโนโลยี. วารสารศึกษาศาสตร์, 32(2), 55–70.
พระมหาสมชาย ฐานวโร. (2561). การประยุกต์ใช้อิทธิบาท 4 เพื่อพัฒนาการเรียนรู้ของนักศึกษา. วารสารพุทธศาสตร์ศึกษา, 9(2), 45–60.
พระครูสุธีคัมภีรญาณ. (2564). อิทธิบาท 4 กับการพัฒนาความสำเร็จเชิงพุทธ. วารสารมหาจุฬาวิชาการ, 8(1), 112–125.
พระพรหมคุณาภรณ์ (ป.อ. ปยุตฺโต). (2560). พุทธธรรม. กรุงเทพฯ: มูลนิธิพุทธธรรม.
พระไตรปิฎกภาษาไทย ฉบับมหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย. (2539). กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณราชวิทยาลัย.
สุรศักดิ์ จันทร์หอม. (2563). การประยุกต์ใช้หลักอิทธิบาท 4 ในการพัฒนาประสิทธิภาพการทำงาน. วารสารสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 12(1), 77–90.
อุษา บิ้กกิ้นส์. (2555). การรู้เท่าทันสื่อและสารสนเทศ. วารสารสุทธิปริทัศน์, 26(80), 147–162.
Floridi, L., et al. (2018). AI4People An ethical framework for a good AI society. Minds and Machines.
Harvey, P. (2013). An introduction to Buddhist ethics. Cambridge University Press.
Keown, D. (2005). Buddhist ethics: A very short introduction. Oxford University Press.
Russell, S., & Norvig, P. (2021). Artificial intelligence: A modern approach. Pearson.
ดาวน์โหลด
เผยแพร่แล้ว
รูปแบบการอ้างอิง
ฉบับ
ประเภทบทความ
สัญญาอนุญาต
ลิขสิทธิ์ (c) 2026 วารสารพุทธศาสน์สังคมร่วมสมัย
อนุญาตภายใต้เงื่อนไข Creative Commons Attribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 International License.
